Dzięki  Janowi Matejce mamy wyobrażenie o tym, jak wyglądali nasi władcy. Oczywiście, niektóre wizerunki królów i książąt Polski są wytworem wyobraźni malarza- nie ma przecież miarodajnych informacji np. o wszystkich książętach piastowskich, rządzących w czasie rozbicia dzielnicowego. Niektórym postaciom ze swojego „Pocztu królów i książąt polskich” nadawał rysy współczesnych mu ludzi.

 

          Ale czym innym są dzieła sztuki, a czym innym zobaczenie na żywo władców Polski. Najmniejsze szanse mieli zapewne mieszkańcy państwa piastowskiego, które to było pokryte gęstymi lasami, a skupisk ludzkich było niewiele. Do tego ówcześni władcy często uczestniczyli osobiście w wyprawach wojennych i przebywali poza krajem.

 

          Władcą, który objechał całą Polskę i Litwę był Władysław Jagiełło. Była to okazja do przypatrzenia się królowi , zapamiętania jego powierzchowności, opisania jego zachowania.

 

          Prawnuk Jagiełły, Zygmunt II August, też miał okazję do pokazania się poddanym, ale w najgorszym dla Zygmunta okresie. Po śmierci ukochanej żony Barbary, odprowadził trumnę ze zwłokami żony z Krakowa do Wilna. W prostej linii to ponad 800 km. Chłopi, mieszczanie i szlachta wychodzili zobaczyć żałobny orszak, w tym wszyscy przyglądali się zbolałemu królowi. Widok był to niecodzienny, wówczas rzadko publicznie król okazywał uczucia, a co dopiero rozpacz! Stąd też podczas tej smutnej podróży mogli zobaczyć króla wszyscy-prawdopodobnie najwięcej osób widziało swego monarchę na żywo.